Bắt
đầu từ hôm nay, Việt Nam giữ chức chủ tịch luân phiên của Hội
đồng Bảo an Liên Hợp Quốc trong tháng 7
Đại
sứ Lê Lương Minh, trưởng phái đoàn đại diện thường trực Việt Nam
tại Liên Hợp Quốc, cho biết Việt Nam đã sớm bắt tay vào công tác
chuẩn bị cho việc đảm nhận trọng trách này, trong đó có việc trao
đổi, học hỏi kinh nghiệm các nước khác và phối hợp chặt chẽ với
Ban Thư ký Liên Hợp Quốc. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng đã tích lũy
được kinh nghiệm sau 6 tháng tích cực tham gia các hoạt động của
HĐBA.
Trong
tuần qua, Đại sứ Lê Lương Minh cũng đã làm việc với Tổng Thư ký
Liên Hợp Quốc Ban Ki-moon và lãnh đạo Ban Thư ký. Đại sứ cho biết
trong những ngày đầu tháng 7, ông dự kiến sẽ có những cuộc tiếp
xúc riêng trên cương vị chủ tịch HĐBA với đại sứ các nước thành
viên để trao đổi ý kiến.
"Việt
Nam đã sẵn sàng, và dựa trên nền tảng chính sách đối ngoại rộng
mở, đa phương hóa quan hệ quốc tế, với sự chỉ đạo sát sao của
lãnh đạo cấp cao, sự phối hợp trong ngoài, cùng với đội ngũ cán
bộ đã được thử thách, chắc chắn chúng ta sẽ hoàn thành tốt trọng
trách này, qua đó góp phần vào nỗ lực chung của cộng đồng quốc
tế, duy trì hòa bình và an ninh thế giới, nâng cao uy tín, đóng
góp thiết thực vào quá trình hội nhập toàn diện của Việt Nam",
đại sứ Lê Lương Minh khẳng định.
Đại
sứ cho biết theo điều lệ, chủ tịch có trách nhiệm đại diện cho
HĐBA trong những hoạt động của hội đồng theo sự ủy quyền của các
thành viên, được quyền triệu tập họp bất kỳ khi nào thấy cần thiết
theo yêu cầu của các thành viên HĐBA, của Tổng Thư ký hoặc Đại
hội đồng Liên Hợp Quốc, hoặc khi HĐBA có thông tin về một tranh
chấp hoặc vấn đề liên quan đến hòa bình và an ninh quốc tế.
Hội
đồng Bảo an Liên Hợp Quốc gồm 5 thành viên thường trực là Mỹ,
Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và 10 thành viên không thường trực
được bầu theo nhiệm kỳ 2 năm. HĐBA là cơ quan duy nhất có quyền
ra quyết định có tính chất ràng buộc và cưỡng chế đối với các
nước thành viên LHQ. Các quyết định của hội đồng được thông qua
với ít nhất 9 phiếu thuận và không có phiếu chống của bất kỳ thành
viên thường trực nào. Nếu một nước ủy viên thường trực bỏ phiếu
chống thì quyết định không được thông qua, đây gọi là quyền phủ
quyết của các nước ủy viên thường trực.
Chủ tịch HĐBA được quyền thông qua chương trình nghị sự và chủ
trì các cuộc họp của cơ quan này. Ngoài việc điều hành khoảng
30 cuộc họp trong tháng, chủ tịch HĐBA còn phải điều phối mọi
hoạt động và thay mặt hội đồng gặp gỡ, tiếp xúc với các đối tác
có nguyện vọng muốn HĐBA giải quyết những vấn đề hòa bình và an
ninh quốc tế mà họ quan tâm.
Để
thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ, chủ tịch HĐBA phải thường xuyên
tham khảo ý kiến của các thành viên, các nước trực tiếp liên quan,
Tổng Thư ký LHQ và Ban Thư ký, kể cả thông qua trao đổi chính
thức lẫn không chính thức. Ngoài ra, muốn có hiệu quả, chủ tịch
HĐBA còn phải cố gắng để các quyết định của mình, từ việc đưa
vấn đề ra thảo luận, hình thức thảo luận, đến nội dung phát biểu
với báo chí, có được sự nhất trí cao của các nước thành viên.
Theo
đại sứ Lê Lương Minh, chương trình nghị sự trong tháng 7 này khá
nặng và là thách thức không nhỏ đối với Việt Nam lần đầu tiên
đảm nhiệm vai trò chủ tịch. Trong tháng 7, HĐBA sẽ thảo luận nhiều
vấn đề, trong đó có những vấn đề khá phức tạp như tình hình Trung
Đông, Kosovo, Gruzia, Sudan, Somali, sứ mệnh các phái bộ gìn giữ
hòa bình LHQ ở Dafur (Sudan), Nêpan...
Chủ
tịch HĐBA trong tháng 7 còn phải đảm đương trách nhiệm soạn thảo
báo cáo về công việc của hội đồng suốt từ 1/8 năm ngoái đến 31/7
năm nay để trình Đại hội đồng LHQ xem xét. Đây là công việc đòi
hỏi nhiều thời gian và công sức, do phải tổng hợp khối lượng công
việc rất lớn của HĐBA trong suốt một năm qua.
Theo
đề xuất của Việt Nam, HĐBA dự kiến sẽ có một cuộc thảo luận mở
về vấn đề trẻ em và xung đột vũ trang, về tình hình Trung Đông
bao gồm vấn đề Palestine. Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao
Phạm Gia Khiêm dự kiến sẽ chủ trì một số hoạt động quan trọng
của HĐBA trong tháng 7, trong đó có phiên thảo luận mở về vấn
đề trẻ em và xung đột vũ trang và buổi ăn trưa làm việc giữa Tổng
Thư ký LHQ, lãnh đạo các cơ quan hữu quan của LHQ và đại sứ các
nước thành viên HĐBA.
