Cục trưởng Đầu tư nước
ngoài Bộ Kế hoạch Đầu tư Phan Hữu Thắng cho rằng, ít nhất khoảng
35% công ty trong kế hoạch phát triển 500.000 doanh nghiệp đến
năm 2010 có thể sáp nhập hoặc bị sáp nhập với đối tác.
Tọa đàm "Tháo
gỡ vướng mắc trong đầu tư mua bán sáp nhập doanh nghiệp tại VN"
sáng nay ở TP HCM, ông Thắng cho biết, thị trường đầu tư mua bán
sáp nhập doanh nghiệp đang phát triển nhanh về số lượng và quy
mô.
Năm 2005 chỉ có 18 thương vụ mua bán sáp nhập doanh nghiệp, tổng
trị giá 61 triệu USD. Một năm sau đã có 32 vụ với tổng giá trị
245 triệu USD. Đến 2007, chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm số lượng
doanh nghiệp tham gia mua bán sáp nhập tăng gấp đôi, mang lại
giá trị 626 triệu USD.
Những thương vụ mua
bán sáp nhập doanh nghiệp nhỏ lẻ cũng diễn ra khá sôi động, đặc
biệt trong lĩnh vực chuyển nhượng dự án đầu tư. Theo thống kê
của Cục đầu tư nước ngoài, tính đến cuối năm ngoái có 1.092 dự
án chuyển nhượng vốn với tổng giá trị 16,8 tỷ USD.
Nguyên nhân của tình
trạng này, theo ông Thắng, là do sự cạnh tranh ngày càng gay gắt
trên thị trường, xuất hiện các cơ hội kinh doanh mới, do nhu cầu
mở rộng kinh doanh của doanh nghiệp hoặc cần thiết phải thay đổi
hướng đầu tư, hay đơn giản là bởi đề nghị hấp dẫn từ phía người
mua.
Ông Thắng cho rằng,
hoạt động đầu tư mua bán sáp nhập doanh nghiệp được dự báo sẽ
tiếp tục diễn ra sôi động trong thời gian tới với những thương
vụ khổng lồ. Tình hình này xuất phát từ sự tăng trưởng nóng của
nền kinh tế thời gian qua đã sinh ra quá nhiều công ty hoạt động
trong những ngành có tính cạnh tranh cao như tài chính ngân hàng,
kế toán kiểm toán, chứng khoán...
Khi nền kinh tế rơi
vào thời kỳ điều chỉnh, các công ty lĩnh vực này có xu hướng liên
kết với nhau để cùng tồn tại và phát triển. Ngoài ra, việc mua
bán sáp nhập doanh nghiệp cũng xuất phát từ những nhà đầu tư nước
ngoài đánh giá cao cơ hội đầu tư tại VN, muốn thông qua các đối
tác VN để chiếm lĩnh và tìm hiểu sâu hơn thị trường này.
Tuy nhiên, nói như
ông Phạm Mạnh Dũng, Vụ trưởng Pháp chế Bộ Kế hoạch và Đầu tư:
"Hoạt động đầu tư mua bán sáp nhập doanh nghiệp hiện còn
gặp nhiều trở ngại, trong đó có sự chồng chéo, xung đột giữa các
quy định quản lý, hệ thống luật lệ".
Theo ông Dũng, hệ thống
luật và thông tin bất cân xứng trên thị trường VN đang khiến cho
vấn đề định giá doanh nghiệp trong những thương vụ mua bán sáp
nhập gặp nhiều khó khăn. Ngoài ra, nguyên nhân tâm lý không chịu
cởi mở, e ngại không chịu cung cấp thông tin của bên bán cũng
gây những trở ngại cho các thương vụ này. Các công ty trung gian,
môi giới cũng chưa thực sự thiết lập được một thị trường để các
bên mua - bán gặp nhau.