Thị trường vẫn chưa
mặn mà với cổ phiếu phát hành lần (IPO) đầu cũng như phát hành
thêm đang khiến các công ty gặp khó khăn trong huy động vốn và
họ đành cầu viện "người nhà".
Theo Ủy ban Chứng khoán
Nhà nước, trong số khoảng 30 công ty đăng ký phát hành cổ phiếu
tăng vốn từ đầu năm tới nay, đã có 10 công ty chính thức xin tạm
ngưng kế hoạch này.
Gần đây, Sacombank
vừa xin ý kiến cổ đông về việc hủy kế hoạch gọi thêm vốn mới khoảng
gần một nghìn tỷ từ cổ đông, cán bộ, và nhà đầu tư nước ngoài.
Ngân hàng này sẽ chỉ phát hành cổ phiếu từ lợi nhuận để chia cổ
tức.
Tương tự như STB, kế
hoạch phát hành cổ phiếu mới của một lọat doanh nghiệp như PAN,
S12 (tại Hastc) hay BBC(Tại Hose) cũng bị hoãn do giá cổ phiếu
giảm quá sâu so với dự tính.
Ngay cả khi công ty
không xin hoãn đi nữa thì nhiều cổ đông cũng không "khoái".
Kế hoạch phân phối lợi nhuận năm 2007 và phát hành cổ phiếu bằng
mệnh giá của hội đồng quản trị công ty Licogi 12 chỉ thu được
70% số phiếu trong đại hội cổ đông diễn ra vào giữa tháng 5. Tỷ
lệ này là không đủ để kế hoạch được thông qua.
Thị trường chứng khoán khởi sắc trở lại trong 1 tháng trở lại
đây có thể là dấu hiệu tốt cho những doanh nghiệp đang đói vốn.
Ảnh: Hoàng Hà.
Một nhà đầu tư nhận
định kế hoạch phát hành cổ phiếu của Sacombank nếu được thực hiện
tại thời điểm này sẽ hút một lượng tiền rất lớn của các nhà đầu
tư. Việc này khiến cầu chứng khoán giảm, từ đó tác động không
tốt tới sự hồi phục của thị trường. Theo anh việc Sacombank tạm
hoãn phát hành cổ phiếu là hợp lý.
Ngân hàng Nhà nước
đang giám sát chặt việc thay đổi vốn điều lệ của các ngân hàng
thương mại. Các phương án thay tăng vốn điều lệ được thông qua
phải nêu rõ mục địch sử dụng, phương án triển khai, và đánh giá
hiệu quả một cách rõ ràng.
Bộ Xây dựng cũng có
văn bản yêu cầu quản chặt hoạt động phát hành chứng khoán của
doanh nghiệp nhà nước. Theo đó, các doanh nghiệp thuộc bộ phát
hành chứng khoán phải có phương án đảm bảo sử dụng vốn hiệu quả.
Thế nên các doanh nghiệp
muốn tăng vốn đang bị cả cổ đông, các ban ngành quản lý, và cả
Ủy ban Chứng khoán "soi" rất kỹ về kế hoạch triển khai
cũng như hiệu quả của các phương án sử dụng vốn.
Nguồn vốn từ bên ngoài
đang quá eo hẹp, một số công ty đang tính chuyện vay lại tiền
cổ tức của cổ đông.
Vào tháng 4, công ty
Thép Đình Vũ tại Hải Phòng đã thuyết phục được hội đồng cổ đông
cho công ty vay lại khoảng 45% cổ tức năm 2007 bằng tiền mặt với
lãi suất 1% một tháng. Sau đó, kế hoạch phát hành cổ phiếu tỷ
lệ 1:1,1 của công ty không được Ủy ban Chứng khoán chấp nhận khiến
công ty vẫn chưa thoát ra khỏi tình trạng thiếu vốn, lại vẫn nợ
tiền cổ tức của cổ đông.
Trước tình hình đó,
ban giám đốc lại phải kêu gọi sự ủng hộ của cổ đông. Những cổ
đông nào muốn nhận lại khoản cổ tức đã cho vay, công ty sẽ trả
theo cam kết. Cổ đông nào tiếp tục hỗ trợ công ty, cho vay tiếp,
thì công ty sẽ trả lãi suất 1,5%/tháng, thanh toán cả lãi và gốc
vào ngày 31/12/2008.
Ông Hà Huy Thắng, Phó
Tổng Giám đốc Công ty Xuất Nhập khẩu Xăng dầu Petrolimex (PIT),
nhận xét nếu trở ngại trong huy động vốn còn kéo dài, việc lấy
"tiền nhà" để nuôi các dự án có lẽ là không đủ. Lý do
là nguồn cổ tức chỉ chiếm 10-20% lợi nhuận của công ty, không
đủ số vốn cần thiết cho các dự án kinh doanh. Các doanh nghiệp
vẫn đang chủ yếu trông cậy vào vay vốn ngân hàng để phát triến
sản xuất.
Tuy nhiên, trưởng phòng
môi giới một công ty chứng khoán tại Hà Nội cho rằng việc các
công ty hoãn các kế hoạch huy động vốn từ bên ngoài và chuyển
sang sử dụng nguồn vốn bên trong như lợi nhuận chưa phân phối,
hoặc thặng dư vốn là một bước đi hợp lý. Làm như vậy vừa tăng
vốn chủ sở hữu, vừa không tăng cung đột ngột cũng như hút vốn
của thị trường.
Theo anh, thiếu vốn
khiến các công ty khó khăn trong việc mở rộng sản xuất kinh doanh,
nhưng cung ra thị trường ít đi giúp cho Vn-Index nói chung cũng
như giá cổ phiếu của chính các công ty nói riêng đi lên một cách
ổn định.
